Πέμπτη, 22 Φεβρουαρίου 2018

Τοις κείνων ρήμασι πειθόμενοι [#62]

Η επικρατούσα κατάσταση στην Ελλάδα πριν την μάχη των Θερμοπυλών.

«Η σύγκληση του Πανελληνίου Συνεδρίου».

 

Η συντριπτική ήττα των στρατευμάτων του Δαρείου στον Μαραθώνα είχε πλήξει ανεπανόρθωτα το γόητρο της αυτοκρατορίας του και οι υπαίτιοι έπρεπε να τιμωρηθούν. Ήταν αδύνατον να χωρέσει ο νους του, ότι μια μικρή πόλη σαν την Αθήνα τόλμησε να αντισταθεί στον Μεγάλο Βασιλέα.

Ωστόσο, ο Δαρείος πεθαίνει το 486 π.Χ. σε ηλικία εξήντα πέντε ετών και την προετοιμασία της εκστρατείας κατά της Ελλάδας αναλαμβάνει ο διάδοχος του θρόνου και γιος του Ξέρξης, που πλέον δεν είχε κληρονομήσει μόνο μια αχανή αυτοκρατορία, αλλά και το ιερό καθήκον να εκδικηθεί για το γόητρο του πατέρα του. Άλλωστε, έπρεπε τώρα να επιβεβαιώσει ότι ήταν αντάξιο τέκνο του Δαρείου και απόγονος μιας ολόκληρης γενεάς βασιλέων κατακτητών.

Εκτός αυτού, ο φιλόδοξος στρατηγός Μαρδόνιος που είχε βλέψεις να γίνει σατράπης της Ελλάδας, ζητούσε επιμόνως να εκδικηθεί για την γελοιοποίηση που είχε υποστεί, όταν τα πλοία του καταστράφηκαν από την τρομερή καταιγίδα στο ακρωτήριο του Άθω, με αποτέλεσμα να επιστρέψει άπραγος στην Περσία. Από την άλλη πλευρά ο Αρταβάνος, θείος του Ξέρξη, είχε επιφυλακτική στάση απέναντι σε ένα παρόμοιο εγχείρημα. Το ίδιο είχε συμβουλέψει προηγουμένως και τον αδελφό του Δαρείο, επισημαίνοντας τους κινδύνους που ενείχε η εκστρατεία στην Σκυθία, αλλά δεν είχε εισακουστεί.

Εν τω μεταξύ η κατάσταση στην Ελλάδα ήταν αρκετά συγκεχυμένη. Η Πελοποννησιακή Συμμαχία αποτελούσε την μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη σε χερσαίες δυνάμεις, με αιχμή του δόρατος τον σπαρτιατικό στρατό, ο οποίος βρισκόταν στο απόγειο της στρατιωτικής του ωριμότητας και υπεροχής. Από την άλλη πλευρά, στις ναυτικές δυνάμεις πρωτοστατούσαν οι Αθηναίοι, με έναν ικανό και αξιόμαχο στόλο, με πλοία καινούρια και άρτια πολεμική κατάρτιση των πληρωμάτων που τα απάρτιζαν.

Ωστόσο, η αντίσταση στην βόρεια και κεντρική Ελλάδα ενάντια στην περσική εισβολή ήταν ουσιαστικά ανύπαρκτη, καθώς πόλεις της Μακεδονίας, της οποίας ένα μεγάλο μέρος ήταν ήδη υποταγμένο στους Πέρσες από την πρώτη τους εκστρατεία, της Θεσσαλίας και της Βοιωτίας δεν διέθεταν την κατάλληλη δυναμική για ένα τέτοιο εγχείρημα. Παράλληλα, η καλοσχεδιασμένη προπαγάνδα του Ξέρξη είχε καταφέρει να επηρεάσει αρνητικά την ψυχολογία όλων των ελληνικών πόλεων, δημιουργώντας αισθήματα ανασφάλειας και φόβου σε όλους τους Έλληνες.

Οι Αθηναίοι έτρεφαν μια απατηλή αίσθηση ασφάλειας, αγνοώντας τον περσικό κίνδυνο, ενώ ταυτόχρονα είχαν επαναπαυτεί, χάνοντας το προηγούμενο αξιόμαχο του χαρακτήρας τους. Στο μεταξύ, οι απροετοίμαστοι Έλληνες είχαν συνταραχτεί από τις περσικές εισβολές σε διάφορες ελληνικές πόλεις, πολλές εκ των οποίων είχαν υποταχτεί ήδη στον εχθρό.

Ταυτόχρονα, το μαντείο των Δελφών διέβλεπε μια καθαρή περσική νίκη, μετά την οποία όσοι είχαν βοηθήσει τον Πέρση βασιλιά θα απολάμβαναν και τα ανάλογα προνόμια. Έτσι, οι χρησμοί που δίνονταν στις διάφορες ελληνικές πόλεις, οι οποίες συνέρεαν στο ιερατείο για να ζητήσουν την γνώμη των θεών, προέβλεπαν πολλά επερχόμενα δεινά, καταρρακώνοντας το ηθικό τους και τις τελευταίες ελπίδες σωτηρίας. Η ψυχολογία όλων των εστιών αντίστασης, που θα μπορούσαν να αντιπαρατεθούν στον περσικό επεκτατισμό, είχε αρχίσει να συνθλίβεται, με αποτέλεσμα πολλές από αυτές να αρνηθούν να συμμαχήσουν είτε από φόβο, είτε από δόλο και ιδιοτέλεια.

Ωστόσο, ο περσικός στρατός είχε ήδη καταφέρει να φτάσει στον Ελλήσποντο, συνεχίζοντας την πορεία του κατά μήκος της Θράκης και φτάνοντας ως την Θέρμη της Μακεδονίας. Στο ελληνικό στρατόπεδο, οι μόνες ουσιαστικές εστίες αντίστασης, η Αθήνα και η Σπάρτη, πληροφορούμενες τις προετοιμασίες του Ξέρξη, αποφασίζουν να συγκαλέσουν το 481 π.Χ. Πανελλήνιο Συνέδριο στον Ισθμό της Κορίνθου, εντός ενός κλίματος φόβου, ανασφάλειας, αλλά και ιδιοτέλειας πολλών πόλεων, οι οποίες προσέβλεπαν σε μελλοντική αύξηση της δύναμης και της επιρροής τους, αμέσως μετά την περσική κυριαρχία επί ελληνικού εδάφους.

Το μεγαλύτερο μέρος των Θεσσαλικών και των Βοιωτικών πόλεων είτε είχε ήδη μηδίσει, είτε βρισκόταν υπό περσική κατοχή, δίχως να έχει δείξει προηγουμένως σοβαρή αντίσταση στον κατακτητή. Παράλληλα, τραγική ήταν και η στάση του Άργους, το οποίο κατάφερε να διατηρήσει ουδέτερη στάση προβάλλοντας παράλογες απαιτήσεις στο συνέδριο του Ισθμού, καθώς επίσης και της Κρήτης, της Κέρκυρας και των ελληνικών πόλεων της Μεγάλης Ελλάδας, οι οποίες κυρίως λόγω προσωπικών συμφερόντων παρέμειναν εκτός του Ελληνικού Συνασπισμού.

Μέσα σε αυτό το ζοφερό περιβάλλον, το Πανελλήνιο Συνέδριο αποφασίζει, με την σύμφωνη γνώμη όλων των ελληνικών πόλεων που μετείχαν στον Συνασπισμό, αντίσταση μέχρις εσχάτων, με όσες δυνάμεις διέθεταν. Επιπλέον, αποφασίζεται από κοινού η αρχιστρατηγία των στρατιωτικών δυνάμεων του Συνασπισμού να ανατεθεί στους Σπαρτιάτες, αναγνωρίζοντας έτσι, ακόμα και οι ίδιοι οι Αθηναίοι, την υπεροχή της Πελοποννησιακής Συμμαχίας σε χερσαίες δυνάμεις, αλλά και το υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης και στρατηγικής του σπαρτιατικού στρατού, ο οποίος δικαίως θεωρείτο ο καλύτερος στρατιωτικός μηχανισμός σε ολόκληρο τον ελληνικό χώρο. Αρχιστράτηγος του ελληνικού στρατού ορίζεται ο βασιλιάς της Σπάρτης, Λεωνίδας.

Η Αθήνα προς τιμήν της, παρά το γεγονός ότι είχε ήδη σημειώσει μια σπουδαία νίκη κατά των Περσών και είχε δημιουργήσει τον μεγαλύτερο ελληνικό στόλο τριήρων, δεν αντιτάχθηκε στην απόφαση αυτή των συμμάχων για το καλό της πατρίδας. Έτσι, η Σπάρτη θα είχε υπό την επίβλεψη της όχι μόνο τις στρατιωτικές επιχειρήσεις της ξηράς, αλλά και τις ναυτικές επιχειρήσεις, παρόλο που η ίδια δεν διέθετε πλοία.

Ακολούθως, οι Σπαρτιάτες πείθουν τους συμμάχους να κατασκευάσουν ένα τείχος κατά μήκος του Ισθμού, με σκοπό να εμποδίσουν την προέλαση του περσικού στρατού στην Πελοπόννησο. Κάτι τέτοιο, όμως, θα ήταν μάταιο, καθώς στην περίπτωση που δεν νικούσαν τον στόλο του Ξέρξη, αυτός θα μπορούσε να εισβάλλει ανενόχλητος στην Πελοπόννησο από την θάλασσα, παρακάμπτοντας τον Ισθμό.

 

 

Αρχείο

Επισκέπτες Συνδεδεμένοι

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 42 επισκέπτες

Επικοινωνία

Φόρμα Επικοινωνίας

email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.