Παρασκευή, 12 Οκτωβρίου 2018

Παραδοσιακά Μονοπάτια [#96]

Το δημοτικό τραγούδι “Η Λυγερή στον Άδη” ανήκει στα Μοιρολόγια της ελληνικής παράδοσης και παρουσιάζει όλα τα χαρακτηριστικά τους - λυρικό τραγούδι με θρηνητικό χαρακτήρα, πλούσιο σε συναισθήματα θλίψης, πόνου για τον θάνατο ενός προσώπου, του οποίου οι αρετές περιγράφονται εντός αυτού. Τα Μοιρολόγια αποτελούν μία από τις σημαντικότερες κατηγορίες δημοτικού τραγουδιού.

Το περιεχόμενό του είναι το πόσο αναπόφευκτος είναι ο θάνατος, πόσο μάταιη η προσπάθεια να τον αποφύγει κανείς σε όση απόγνωση κι αν βρίσκεται και πώς οι νεκροί μεταφέρονται στον Κάτω Κόσμο, στον Άδη, μια πανάρχαιη πίστη. Φανερή, επίσης, είναι η εναλλαγή των εποχών του έτους και ο παραλληλισμός τους με τον κύκλο ζωής του ανθρώπου.

 

“Καλά τό χουνε τα βουνά, καλόμοιρ' ειν' οι κάμποι,

που Χάρο δεν παντέχουνε, Χάρο δεν καρτερούνε,

το καλοκαίρι πρόβατα και το χειμώνα χιόνια.

 

Τρεις αντρειωμένοι βούλονται να βγουν από τον Άδη.

Ο ένας να βγη την άνοιξη, κι' ο άλλος το καλοκαίρι,

κι' ο τρίτος το χινόπωρο, οπού είναι τα σταφύλια.

Μια κόρη τους παρακαλεί, τα χέρια σταυρωμένα.

Γϊα πάρτε με, λεβέντες μου, για τον Απάνου κόσμου.

-Δεν ημπορούμε, λυγερή, δεν ημπορούμε, κόρη.

Βροντομαχούν τα ρούχα σου κι' αστράφτουν τα μαλλιά σου,

χτυπάει το φελλοκάλιγο και μας ακούει ό Χάρος.

-Μα γω τα ρούχα βγάνω τα και δένω τα μαλλιά μου,

κι' αυτό το φελλοκάλιγο μέσ' 'ς τη φωτιά το ρηχνω.

Πάρτε με, αντρειωμένοι μου, να βγω 'ς τον Πάνω κόσμο,

να πάω να ιδώ τη μάννα μου ως χλίβεται για μένα.

-Κόρη μου, εσένα η μάννα σου 'ς τη ροϋγα κουβεντιάζει.

-Να ιδώ και τον πατέρα μου πως χλίβεται για μένα.

-Κόρη μου, κι' ο πατέρας σου 'ς το καπελειό ειν' και πίνει.

-Να πάω να ιδώ ταδέρφια μου πως χλίβονται για μένα.

-Κόρη μου, εσέν' ταδέρφια σου ριχτούνε το λιθάρι.

-Να ιδώ και τα ξαδέρφια μου πως χλίβονται για μένα.

-Κόρη μου, τα ξαδέρφια σου μέσ' 'ς το χορό χορεύουν."

 

Κ' η κόρη ναναστέναξε βαθιά 'ς τον Κάτω κόσμο,

κι' ανάψανε τα καπελειά, κ' εκάησαν οι ρούγαις,

εκάη και το λιθόρεμα, πόρριχταν το λιθάρι,

εκάη κ' η δίπλη του χορού, π' εχόρευε η γενιά της.”

 

(Παραδοσιακό, Μοιρολόι του Κάτω Κόσμου)

 

 

Αρχείο

Επισκέπτες Συνδεδεμένοι

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 53 επισκέπτες

Επικοινωνία

Φόρμα Επικοινωνίας

email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.