Πέμπτη, 04 Οκτωβρίου 2018

Τοις κείνων ρήμασι πειθόμενοι [#94]

Δ’ Μέρος

Η Σικελική Εκστρατεία και το τέλος της εμφύλιας διαμάχης.

Ακολούθως, το θέρος του 411 π.Χ. ο Σπαρτιάτης Ναύαρχος Μίνανδρος έπλευσε στον Ελλήσποντο, έπειτα από πρόσκληση του σατράπη Φαρνάβαζου. Τον αθηναϊκό στόλο που ήταν παραταγμένος, τον αντιμετώπισε στην θέση Κυνός Σήμα. Ο δε πελοποννησιακός στόλος, αν και υπερτερούσε αριθμητικά, δεν κατόρθωσε να υπερφαλαγγίσει τον αθηναϊκό. Εντούτοις, οι Πελοποννήσιοι που νικούσαν στο κέντρο, παρασύρθηκαν από τους πανηγυρισμούς, δίνοντας έτσι την ευκαιρία στον Θρασύβουλο, ο οποίος κατείχε το δεξιό κέρας, να τους επιτεθεί, προκαλώντας σύγχυση στις γραμμές τους.

Έπειτα από την νίκη τους αυτή, οι Αθηναίοι κατάφεραν να ανακτήσουν την Κύζικο και την Άβυδο, πόλεις οι οποίες είχαν αποστατήσει προηγουμένως. Μετά από ένα έτος οι δυο αντίπαλοι στόλοι προχώρησαν σε εκ νέου αναμέτρηση, στην Κύζικο της Προποντίδας. Ακόμη, ο Μίνδαρος είχε επιδοθεί στην πολιορκία της πόλης, την στιγμή που τρεις μοίρες του αθηναϊκού στόλου κατάφεραν να περάσουν στο στενό δίχως να γίνουν αντιληπτές και να βρουν καταφύγιο στην γειτονική Προκόννησο. Η μάχη που ακολούθησε ήταν σφοδρότατη. Οι Αθηναίοι νίκησαν κατά κράτος τους Πελοποννήσιους κατά ξηράν και κατά θάλασσα.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Μίνδαρος σκοτώθηκε πολεμώντας στη στεριά, ενώ εξήντα περίπου πλοία είτε αιχμαλωτίστηκαν, είτε καταστράφηκαν ολοσχερώς. Τώρα πια ο πελοποννησιακός στόλος είχε καταστραφεί και ο Ελλήσποντος παρέμενε υπό την κατοχή των Αθηναίων. Αμέσως, οι Έφοροι ζήτησαν την σύναψη ειρήνης με την Αθήνα, με βάση την υπάρχουσα κατάσταση όσον αφορούσε τις κτήσεις των δυο πλευρών, αλλά οι Αθηναίοι απέρριψαν την συγκεκριμένη πρόταση.

Η υπεροχή των Αθηναίων παρέμεινε αδιαμφισβήτητη τα επόμενα έτη κατά τις επιχειρήσεις που διεξήχθησαν στην Προποντίδα και το βόρειο Αιγαίο. Εν συνεχεία, στο τέλος του χειμώνα του 407 π.Χ., ο Αλκιβιάδης, έχοντας στο ενεργητικό του ήδη μια σειρά επιτυχιών, επέστρεψε θριαμβευτικά στην Αθήνα, όπου απολογήθηκε για την συμπεριφορά του. Οι πολίτες, ωστόσο, αντί να τον τιμωρήσουν, όπως ήταν το αναμενόμενο, τον αντάμειψαν, εκλέγοντας τον στρατηγό – αυτοκράτορα, παραχωρώντας του, ταυτόχρονα, απεριόριστες δυνατότητες αναφορικά με την λήψη αποφάσεων.

Περί το 408 π.Χ. ο Δαρείος διορίζει τον δευτερότοκο γιο του Κύρο σατράπη της Φρυγίας, της Λυδίας και της Καππαδοκίας. Τόσο ο διορισμός αυτός του Κύρου, όσο και τα αντιαθηναϊκά αισθήματα που έτρεφε, γίνονται αντικείμενο εκμετάλλευσης από τους Σπαρτιάτες για να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντα τους την δεδομένη χρονική στιγμή. Πιο συγκεκριμένα, με τα χρήματα των Περσών η σπαρτιατική πόλη – κράτος κατόρθωσε να δημιουργήσει νέο στόλο και να κάνει μια δυναμική επανεμφάνιση στο πεδίο των πολεμικών συγκρούσεων, στο οποίο τελικά και κυριάρχησε. Η εμφάνιση του Λύσανδρου ήρθε την κατάλληλη χρονική στιγμή, καθώς επρόκειτο για μια εξαιρετική στρατηγική φυσιογνωμία, με αποτέλεσμα να εκλεγεί ναύαρχος του στόλου της Σπάρτης.

Ο ίδιος είχε αντιληφθεί ότι πλησίαζε το τέλος του πολέμου και ότι η σπαρτιατική πόλη – κράτος θα κυριαρχούσε μόνο στην περίπτωση που η Αθήνα στερείτο την ναυτική κυριαρχία της στον Ελλήσποντο. Έτσι, μείωσε την αριθμητική υπεροχή των Αθηναίων μέσω της προσθήκης εβδομήντα πλοίων από συμμαχικές πόλεις. Επιπροσθέτως, με την οικονομική βοήθεια του Κύρου προσέλκυσε μισθοφορικό δυναμικό για να επανδρώσει τον στόλο, το οποίο σε μεγάλο βαθμό προερχόταν και από το αθηναϊκό στρατόπεδο.

Ακολούθως, και συγκεκριμένα την άνοιξη του 406 π.Χ., ο Λύσανδρος συνέτριψε τον αθηναϊκό στόλο, ο οποίος βρισκόταν στο λιμάνι της Εφέσου, υπό την ηγεσία του Αντίοχου, για την διεξαγωγή στρατιωτικών ασκήσεων. Ο Αντίοχος αντικαθιστούσε τον Αλκιβιάδη ως αρχηγό του στόλου και προκάλεσε την ναυμαχία από απερισκεψία. Ωστόσο, η αποτυχία αυτή αποδόθηκε στον Αλκιβιάδη, ο οποίος έκτοτε δεν επέστρεψε ποτέ στην Αθήνα. Αντιθέτως, κατέφυγε στην Χερσόνησο, «εις τα εαυτού τείχη». Εν τω μεταξύ, το ίδιο καλοκαίρι έληξε και η θητεία του Λυσάνδρου.

Ως αντικαταστάτης του ορίστηκε ο Καλλικρατίδας, ο οποίος διακρινόταν για τα αντιπερσικά του αισθήματα. Επίσης, ιστορικές πηγές αναφέρουν ότι υπήρξε ένας πολύ καλός στρατιωτικός νους, γαλουχημένος με έντονο σπαρτιατικό σθένος. Αξίζει, δε, να σημειωθεί ότι όταν κάποια στιγμή ο Κύρος επέδειξε αλαζονική συμπεριφορά, σχετικά με τον μισθό των στρατιωτών, ο Καλλικρατίδας δήλωσε πως αν κατάφερνε να φτάσει στην Σπάρτη ζωντανός, θα έκανε τα πάντα για να συμφιλιώσει τους Σπαρτιάτες με τους Αθηναίους.

Ο σπαρτιατικός στόλος, αριθμώντας εκατόν σαράντα τριήρεις, έπλευσε προς την Λέσβο, και αφού κατέλαβε την Μήθυμνα, ναυμάχησε στο λιμάνι της Μυτιλήνης, όπου εξασφάλισε μια μεγάλη νίκη κατά των Αθηναίων, φέρνοντας σε δύσκολη θέση τον ναύαρχο Κόνωνα. Οι Αθηναίοι, ως ανταπάντηση, έστειλαν έναν ολοκαίνουριο στόλο, απαρτιζόμενο από εκατόν δέκα τριήρεις, οι οποίες ενισχύθηκαν από συμμαχικές στην Σάμο. Οι δυο αντιμαχόμενες πλευρές συναντήθηκαν ανοιχτά των Αργινουσσών Νήσων, απέναντι από την μικρασιατική ακτή, όπου και έδωσαν μια σφοδρή μάχη.

Ο Ετεόνικος, συστράτηγος του Καλλικρατίδα, είχε παραμείνει στην Μυτιλήνη με πενήντα τριήρεις, για να επιτηρεί τον αποκλεισμένο ναύαρχο Κόνωνα. Η παράταξη των Αθηναίων ήταν σε πυκνή, διπλή σειρά, σε αντίθεση με τους Σπαρτιάτες που ήταν σε μονή σειρά, καθώς υστερούσαν αριθμητικά, με την πλειοψηφία των πλοίων παρατεταγμένη στο δεξιό κέρας, υπό τον Καλλικρατίδα. Ωστόσο, η μάχη κρίθηκε όταν ο Καλλικρατίδας σκοτώθηκε, με αποτέλεσμα οι σπαρτιατικές τριήρεις να υποχωρήσουν ατάκτως. Ο Θηβαίος Θρασώνδας, που ηγείτο του αριστερού κέρατος, δεν κατάφερε να συγκρατήσει τα αθηναϊκά πλοία που τον υπερφαλάγγιζαν και υποχώρησε, γεγονός που εξασφάλισε μια ακόμη νίκη στο αθηναϊκό ναυτικό. Οι Πελοποννήσιοι έχασαν περισσότερες από εβδομήντα τριήρεις, ενώ οι Αθηναίοι μόνο είκοσι πέντε.

 

Αρχείο

Επισκέπτες Συνδεδεμένοι

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 72 επισκέπτες

Επικοινωνία

Φόρμα Επικοινωνίας

email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.