Πέμπτη, 24 Μαΐου 2018

Α' Μέρος - Δημοσθένης

Α’ Μέρος

Δημοσθένης

«Ο διαπρεπέστερος κήρυκας της εθνικής αξιοπρέπειας και ελευθερίας».

Ο Δημοσθένης υπήρξε ο μέγιστος εκ των αρχαίων Ελλήνων ρητόρων, ενώ πολύ σύντομα αναδείχθηκε σε εξέχοντα πολιτικό και στρατηγό της αρχαίας Αθήνας. Γεννήθηκε στον δήμο Παιανίας της Αττικής και ανήκε σε ευκατάστατη οικογένεια. Ο πατέρας του, ονόματι Δημοσθένης επίσης, ήταν οπλουργός, ενώ ιστορικές πηγές αναφέρουν ότι είχε στην κατοχή του δυο εργοστάσια μαχαιροποιίας. Η μητέρα του ονομαζόταν Κλεοβούλη και η οικογένεια της καταγόταν από Έλληνες της Σκυθίας, γεγονός που επέτρεψε αργότερα στον άσπονδο εχθρό του Αισχίνη, να τον αποκαλεί χλευαστικά «Σκύθη». Σύμφωνα με την παράδοση, ο πατέρας του απεβίωσε πολύ νωρίς, όταν ο Δημοσθένης ήταν επτά ετών, έχοντας ορίσει τρεις επιτρόπους, οι οποίοι θα αναλάμβαναν την υποχρέωση να φροντίζουν, μετά τον θάνατο του, τόσο την οικογένεια, όσο και την περιουσία του.

Ωστόσο, οι επίτροποι όχι μόνο παραμέλησαν την περιουσία του, την οποία τελικά καταχράστηκαν, αλλά και την σωματική και πνευματική φροντίδα του νεαρού Δημοσθένη, με αποτέλεσμα ο έφηβος τότε ρήτορας, χωρίς την κατάλληλη φυσική αγωγή, να αποκτήσει μάλλον μια καχεκτική σωματική διάπλαση και το πρόβλημα της βραδυγλωσσίας. Παρόλα αυτά, ήταν προικισμένος με εξαιρετική ευφυΐα και μεγάλη ψυχική δύναμη, και μόλις συνειδητοποίησε πόσο τον είχαν βλάψει οι κηδεμόνες του, πήρε την απόφαση να ασχοληθεί με την τέχνη της ρητορείας, με απώτερο σκοπό να καταφέρει κάποτε να τους οδηγήσει ενώπιον της δικαιοσύνης. Έτσι, κατόρθωσε να κατανικήσει όλα τα φυσικά του ελαττώματα, μετεξελισσόμενος  σε δεινό ρήτορα.

Την ρητορική τέχνη την διδάχθηκε πλησίον του Ισοκράτη και του δικανικού ρήτορα Ισαίου, μελετώντας παράλληλα μόνος του το έργο του Θουκυδίδη. Στα δικαστήρια είχε πράγματι μεγάλη πελατεία ως συνήγορος, κάτι που γίνεται καταφανές από τους λόγους που έγραφε μέχρι το 345 π.Χ. για ιδιωτικές υποθέσεις. Ωστόσο, στα δεκαοχτώ του έτη κατάφερε να πάρει δικαιωματικά τα απομεινάρια της πατρικής του περιουσίας, και παρά το γεγονός ότι ήταν βραδύγλωσσος, κατόρθωσε να υπερνικήσει την αδυναμία του αυτή και να δυναμώσει την φωνή του, ώστε να μπορεί να αγορεύει ενώπιον του πολυπληθούς και θορυβώδους κοινού της Εκκλησίας του Δήμου. Όπως πολύ χαρακτηριστικά μας πληροφορεί ο Πλούταρχος, ο Δημοσθένης πήγαινε καθημερινά στην παραλία, και αφού γέμιζε το στόμα του με χαλίκια, στεκόταν μπροστά στην θάλασσα και επαναλάμβανε από στήθους λόγους που είχε ακούσει στην Βουλή, προσπαθώντας με την ένταση της φωνής του να ξεπεράσει τον πάταγο των κυμάτων, καθώς ξεσπούσαν με δύναμη στην ακτή.

Έτσι, λοιπόν, με τους πρώτους λόγους που εκφώνησε να στρέφονται κατά των κηδεμόνων του, κατάφερε να κερδίσει την δίκη και συνάμα την αρχή μιας λαμπρής σταδιοδρομίας. Πολύ σύντομα διακρίθηκε ως λογογράφος, αποκτώντας ευρεία φήμη και χρήματα, ενώ στα τριάντα του έτη αποφάσισε να αφιερωθεί στην πολιτική, όντας πλέον αρκετά εύπορος. Η πρώτη του, λοιπόν, εμφάνιση στο πολιτικό σκηνικό γίνεται το 354 π.Χ. στην Βουλή και στην Εκκλησία του Δήμου, με τον λόγο του «Περί συμμοριών», ο οποίος αφορούσε την υποχρέωση των εύπορων πολιτών να δίνουν χρήματα για την συγκρότηση στόλου, εν όψει των φημών για νέα περσική απειλή.

Ωστόσο, την δόξα του την οφείλει στους πολιτικούς του λόγους, και ιδιαίτερα στην πολιτική του εναντίον του Φιλίππου Β’, βασιλιά της Μακεδονίας, ο οποίος έπειτα από την αλματώδη εξέλιξη του, σχεδίαζε την κατάκτηση ολόκληρης της Ελλάδας. Φοβούμενος, λοιπόν, ο Δημοσθένης μήπως η Αθήνα χάσει την ελευθερία της, επιδίωκε με κάθε τρόπο να ενθαρρύνει τους συμπολίτες του, ώστε να συσπειρωθούν εναντίον του Φιλίππου, την στιγμή που το ηθικό τους είχε χαλαρώσει εντελώς αυτή την εποχή και το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών αδιαφορούσε για τις βλέψεις και τις πράξεις του Φιλίππου. Για αυτό ακριβώς τον λόγο ο Δημοσθένης φρόντιζε να τους υπενθυμίζει συνεχώς τις νίκες του Μαραθώνα, της Σαλαμίνας και των Πλαταιών.

Ο μεγάλος ρήτορας προσπάθησε με τους τέσσερις «Φιλιππικούς» και με τους τρεις «Ολυνθιακούς» λόγους του, καθώς και με τους λόγους του «Περί Ειρήνης» και «Περί των εν Χερσονήσω», να πείσει τους συμπολίτες του να οργανωθούν, με στόχο την αντιμετώπιση του επικείμενου κινδύνου. Ακόμη, πηγές μας πληροφορούν ότι όταν ο Φίλιππος εκστράτευε προς την Βοιωτία και την Αττική, ο Δημοσθένης μετέβη στην Θήβα, όπου με την ρητορική του δύναμη κατόρθωσε να ενώσει τις πρώην εχθρικές πόλεις, οι οποίες αντιτάχθηκαν κατά του Φιλίππου στην μάχη της Χαιρώνειας. Ωστόσο, ακόμα και μετά τον θάνατο του Μακεδόνα βασιλιά, ο Δημοσθένης προέτρεπε τις υπόλοιπες ελληνικές πόλεις να αντισταθούν στον νεαρό βασιλιά Αλέξανδρο, τον οποίο αποκαλούσε «Μαργίτην». Στο σημείο αυτό, όμως, αξίζει να αναφερθεί ότι όταν ο Αλέξανδρος τιμώρησε την Θήβα με γενική καταστροφή για την στάση της και ζήτησε από τους Αθηναίους να του παραδώσουν δέκα δημαγωγούς, μέσα στους οποίους ήταν και ο Δημοσθένης, οι Αθηναίοι έπεμψαν πρεσβεία, πετυχαίνοντας την ανάκληση της διαταγής του.      

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « Παραδοσιακά Μονοπάτια [#75] Β' Μέρος - Δημοσθένης »

 

Αρχείο

Επισκέπτες Συνδεδεμένοι

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 52 επισκέπτες

Επικοινωνία

Φόρμα Επικοινωνίας

email: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.